ANTALYA – Türkiye, iklim krizi ve bilinçsiz tüketim nedeniyle "su fakiri" ülkeler kategorisine girme riskiyle karşı karşıya. Makina Mühendisleri Odası (MMO) Antalya Şube Başkanı Prof. Dr. İbrahim Atmaca, kentsel dönüşümde "bina bazlı" anlayışın terk edilerek "ada ve mahalle bazlı" bir modele geçilmesi gerektiğini vurguladı. Atmaca’ya göre çözüm; banyodan, lavabodan ve mutfaktan gelen "gri suyun" geri kazanılmasında yatıyor.

Su verimliliğinin sanayiden tarıma kadar her alanda kamusal bir zorunluluk haline geldiğini belirten Prof. Dr. İbrahim Atmaca, evlerde kullanılan suyun büyük bir kısmının aslında "çöp" olmadığını ifade etti. Evsel atık suları "siyah" ve "gri" olarak ikiye ayıran Atmaca, şu bilgileri paylaştı:

"Tuvaletlerden gelen siyah suyun aksine; duş, banyo, lavabo ve makinelerden gelen sular gri su olarak adlandırılır. Evimizdeki atık suyun yaklaşık yüzde 80'i gri sudur. Bu suyu basit arıtma yöntemleriyle yeniden kullanabiliriz. Özellikle tuvalet rezervuarlarında kullanılan suyun, toplam evsel tüketimin yüzde 25'ine denk geldiğini düşünürsek, sadece bu alanda bile devasa bir tasarruf potansiyeli var."

Gri su geri kazanım sistemlerinin maliyet ve işletme açısından verimli olabilmesi için belirli bir ölçeğe ulaşması gerektiğini kaydeden Atmaca, mühendislik hesaplarına dikkat çekti. Mevcut binalara bu sistemleri kurmanın teknik ve ekonomik zorluklarına değinen Başkan Atmaca, "Hesaplamalarımız gösteriyor ki; bu sistemler ancak ortalama 200 dairelik bir paydaş yapısı oluştuğunda ekonomik hale geliyor. Yani tek bir binada bu sistemi kurmak pahalı ve zor; ancak bir site veya mahalle ölçeğinde planlama yapılırsa hem kurulum hem de işletme maliyetleri düşüyor," dedi.

Kentsel dönüşüm sürecinin Türkiye için tarihi bir fırsat olduğunu ancak bu fırsatın yanlış kullanıldığını savunan Atmaca, yerel yönetimlere ve hükümete çağrıda bulundu. Dönüşümün sadece binaların dış görünüşünü değiştirmekten ibaret kalmaması gerektiğini belirten Atmaca, sözlerini şöyle noktaladı:

"Ada ve mahalle bazında bütüncül bir kentsel dönüşüm stratejisi şart. En az 100 yataklı turizm tesisleri ve büyük konut projelerinde gri su sistemleri yapı şartnamelerine zorunlu olarak eklenmelidir. Yerel yönetimler imar plan notlarıyla bu işi güvence altına almalı. Eğer 200 paydaşı bir araya getiren planlı alanlar yaratırsak, su krizine karşı en kalıcı ve sürdürülebilir savunma hattını kurmuş oluruz."